Digital

Digital

Nieuws

Gemeenten staan er niet alleen voor

Een beter bereikbare overheid, toegankelijke overheidsinformatie, digitale dienstverlening… Er wordt hard gewerkt aan de e-overheid, en het programma i-NUP komt op stoom. Het Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten (KING) start nu met “Operatie NUP” voor gemeenten.

Klinkt allemaal mooi, en dat is het ook. Maar het gaat niet vanzelf. De daadwerkelijk implementatie van het NUP is best een uitdaging voor gemeenten. Daarom krijgen ze ondersteuning van KING. Maar hoe doet KING dat eigenlijk?

We vragen het Ingrid Hoogstrate, die zich de komende 3 jaar als Programmamanager NUP fulltime bezighoudt met de implementatie van het NUP. ‘Wil je gemeenten op een goede manier ondersteunen, op een manier waar ze echt wat aan hebben, dan kun je ze het beste zelf om input vragen. Daarom hebben we het afgelopen jaar letterlijk met alle gemeenten gesproken. We hebben ze gevraagd hoe ver ze zijn met NUP en aan wat voor soort ondersteuning ze behoefte hebben. Daaruit zijn een aantal hoofdpunten naar voren gekomen.’

Samenhang in dienstverlening, organisatie en ICT

Ingrid vervolgt: ‘Allereerst is het voor gemeenten niet altijd duidelijk op welk moment welke bouwsteen komt en wat de samenhang is tussen de verschillende bouwstenen. Om ze hierbij te helpen, heeft KING bijvoorbeeld het Gemeentelijk Fundament als onderdeel van Gemma (de referentiearchitectuur voor gemeenten) in beheer. Het Fundament is door een aantal gemeenten ontwikkeld en maakt de samenhang inzichtelijk tussen dienstverlening, de eigen bedrijfsvoering en ICT. Daarmee kunnen de gemeenten vervolgens zelf aan de slag. Maar in het kader van Operatie NUP worden nog veel aanvullende instrumenten ontwikkeld.’

Toetsen op uitvoerbaarheid

‘De gemeenten hebben ons ook gevraagd om ondersteuning bij het toetsen van nieuwe implementaties. Dat doen we aan de hand van een impactanalyse. Als er bijvoorbeeld een nieuwe basisregistratie ingevoerd moet worden, dan kijken wij of dat daadwerkelijk kán. Dan gaat het zowel om de stand van zaken bij gemeenten als bij het landelijke aanbod. We gaan na of alles goed functioneert en of gemeenten er echt mee kunnen gaan werken. Is dat niet het geval, dan proberen we dat op te lossen.’

Standaardiseren

Een derde punt vanuit de gemeenten is een hele wezenlijke: laten we vooral niet allemaal apart het wiel uitvinden. Ingrid Hoogstrate: ‘Dat heeft te maken met het doorontwikkelen van standaarden. Zolang we verschillende ICT-toepassingen zoveel mogelijk standaardiseren, hoeven gemeenten dat niet zelf te doen. Dat scheelt een hoop tijd en geld. Bovendien voorkom je zo dat gemeenten hun eigen eisen ontwikkelen, wat de onderlinge samenwerking tussen gemeentes bemoeilijkt.’

Kennis delen

‘Tot slot zijn we bezig met het opzetten van een interactief platform, waarop KING, de gemeenten en andere overheidsorganisaties hun kennis met elkaar kunnen delen. Tegelijkertijd organiseren we regiobijeenkomsten, met hetzelfde doel: kennis delen. En dan gaat het niet alleen om kennis over ICT. Ook de kennis die wij nu opdoen over projectmanagement en aanpak, delen we met elkaar.’

‘Alleen’ ondersteuning

Belangrijke aantekening bij dit alles: KING is er alleen voor de ondersteuning. Bij de daadwerkelijke implementatie staan de gemeenten zelf aan het roer. Ingrid: ‘Bovendien laat onze capaciteit alleen generieke ondersteuning toe. Dat is ook wat gemeenten hebben aangegeven nodig te hebben. Met individuele vragen kunnen we gemeenten niet direct helpen. Maar gelukkig hebben ze meestal zelf budget gereserveerd en een investeringsimpuls gekregen om hun eigen, specifieke deel in te richten. We helpen gemeenten wel om de beste, aanvullende ondersteuning te vinden.’

Uitdaging

Kijken we iets verder dan alleen KING, dan zijn er overheidsbreed al aardig wat kunststukjes geïmplementeerd. Zoals Mijn Overheid, antwoordvoorbedrijven.nl en natuurlijk de DigiD. Daarnaast zijn de BAG (Basisregistratie Adressen en Gebouwen) en de webrichtlijnen bijna klaar.

‘Maar we zijn er nog lang niet’, benadrukt Ingrid. ‘We moeten nu echt doorpakken. Als we dat nu niet doen, dan redden we het niet. Op 12 januari organiseren we een KING-congres, waarin we ook voor Operatie NUP de eerste quick wins presenteren en de vervolgaanpak. Vanaf dat moment gaan we actief campagne voeren, zodat gemeenten weten wat KING precies voor ze kan betekenen. Een grote uitdaging daarbij is het enthousiasmeren van gemeenten voor het NUP. Ze moeten bezuinigen, maar krijgen er wel meer taken bij. Daardoor krijgt een project als het NUP soms minder prioriteit. Aan ons dan de taak om gemeenten ervan te overtuigen dat het NUP flink bijdraagt aan hun ambities, zowel op het terrein van dienstverlening als efficiency. Ik ben blij als gemeenten straks zeggen: waarom hebben we dit niet veel eerder gedaan!’

Bron: e-overheid.nl